"Η μουσική δίνει ψυχή στις καρδιές και φτερά στη σκέψη" Πλάτων

http://www.onewayradio.net/oneway-blog/i-mousiki-dinei-psyxh/

Τελικά ... επικοινωνούμε πραγματικά;

Στη ζωή σου δεν υπάρχουν εντάσεις, δε νιώθεις δυσάρεστα αλλά ούτε όμως και χαρούμενος/η. Ενώ η μέρα σου είναι γεμάτη με ασχολίες, νιώθεις ένα κενό, βαριέσαι, συχνά παραπονιέσαι και γενικά δεν μπορείς να προσδιορίσεις τι ακριβώς σου φταίει…Κάτι λείπει…

Ζούμε στην εποχή της τεχνολογίας και της “επικοινωνίας”. Παρ’ όλα αυτά όλο και περισσότεροι άνθρωποι παραπονιούνται για έλλειψη επικοινωνίας με τα αγαπημένα τους πρόσωπα και ολοένα και περισσότεροι βιώνουν έντονα το αίσθημα της μοναξιάς. Υπάρχει όμως πραγματικά έλλειψη επικοινωνίας ή μήπως η ποιότητα της επικοινωνίας είναι…ουδέτερη; Το διαδίκτυο και κυρίως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι ο παράδεισος της ουδέτερης επικοινωνίας. Μιας επικοινωνίας “από μακριά κι αγαπημένοι”. Κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει βέβαια τον σημαντικό τους ρόλο στην ενημέρωση, διαφήμιση, επαγγελματική δικτύωση κλπ. Έχουν αντικαταστήσει όμως σε μεγάλο βαθμό την “φυσική” επαφή μεταξύ των ανθρώπων.

Όταν έχεις μια επιφανειακή, “ουδέτερη” επικοινωνία δεν αφήνεις τον/την άλλο/η να σε πλησιάσει πολύ. Απ’ τη στιγμή που δεν έρχεσαι πολύ κοντά συναισθηματικά με τους άλλους θεωρείς πως έτσι μειώνεις την πιθανότητα να πληγωθείς. Έτσι ζεις τη ζωή σου κρατώντας τα συναισθήματα και την ενέργειά σου σε ένα επίπεδο επιφανειακό. Είναι προτιμότερο όμως να είσαι για παράδειγμα θυμωμένος/η ή θλιμμένος/η παρά αδιάφορος/η και ουδέτερος/η. Ο θυμός ή η θλίψη είναι συναισθήματα, τα οποία μπορείς κάποια στιγμή να εκφράσεις, είναι η ίδια η ζωή. Η αδιαφορία δεν είναι συναίσθημα. Είναι μια κατάσταση αποστασιοποίησης από τα συναισθήματα τα δικά σου και των άλλων και επίσης από την πραγματικότητα. Ακινητοποιείσαι και επιπλέον δεν ξέρεις τι σου φταίει

Το θέμα δεν είναι λοιπόν το κατά πόσο επικοινωνείς με τους άλλους αλλά σε πιο βαθμό επικοινωνείς με τον εαυτό σου. Το κατά πόσο είσαι διατεθειμένος/η να αναγνωρίσεις τις συναισθηματικές σου ανάγκες – και δεν είναι σίγουρα ένα ακριβό αυτοκίνητο ή πανάκριβα ρούχα και έπιπλα –. Tα τελευταία χρόνια στη χώρα μας αυξήθηκε το ποσοστό κατάθλιψης των ανθρώπων όχι όμως τόσο εκεινων που ζούσαν με το βασικό μισθό, αλλά εκείνων με υψηλά εισοδήματα που λόγω κρίσης έχουν μειωθεί (και σε πολλές περιπτώσεις παραμένουν υψηλότερα του βασικού μισθού). Όταν στηρίζεις την ευτυχία σου σε υλικά αγαθά που εξυπηρετούν την εικόνα (μεγάλο σπίτι, γρήγορο αυτοκίνητο, ακριβά και πολλά ρούχα, γαριφαλοπόλεμο στα μπουζούκια κλπ), και τα χάνεις νιώθεις κενός/ή.

Αποδέχομαι τον εαυτό μου όπως είναι και δεν έχω ανάγκη να χρησιμοποιήσω υλικά αγαθά για να αποδείξω πόσο αξίζω. Όταν μένεις στο περιτύλιγμα χάνεις την ευκαιρία να βιώσεις πραγματική χαρά στη ζωή σου. Είσαι ένας άνθρωπος με συναισθήματα, όνειρα αλλά και ανασφάλειες. Όποιος σε χλευάσει γι’ αυτά δεν αξίζει να είναι στη ζωή σου. Θέλεις ανθρώπους που σε αγαπάνε γι’ αυτό που πραγματικά είσαι ή γι’ αυτό που προβάλεις; Ζούμε σε μια εποχή που έχουν καταρρεύσει πολλά τέτοια “προσωπεία” ευτυχίας. Αποδείχτηκε – ευτυχώς – πως δεν υπήρχε ουσιαστική ανταλλαγή συναισθημάτων, αλλά ανταλλαγή υπηρεσιών και υλικών “δεκανικιών”.

Όταν επικοινωνείς πραγματικά με τους άλλους εξελίσσεσαι και ανανεώνεσαι και σε προσωπικό επίπεδο και παράλληλα το ίδιο συμβαίνει στις σχέσεις σου προσωπικές και επαγγελματικές. Δεν μένεις στάσιμος/η, δεν βαλτώνεις. Η φυσική και ουσιαστική επαφή με τους ανθρώπους που έχεις στην ζωή σου είναι αναντικατάστατη. Μοιράσου με τους ανθρώπους που αγαπάς κομμάτια του εαυτού σου και δέξου τα δικά τους. Μην στερείς από τον εαυτό σου την ευκαιρία να βιώσει αυτού του είδους την πληρότητα.

Αποφεύγω τη σύγκρουση

Αποφεύγεις συστηματικά να έρθεις σε οποιαδήποτε αντιπαράθεση με κάποιον/α που η συμπεριφορά του σου δημιουργεί αρνητικά συναισθήματα. Προτιμάς να το κρατήσεις μέσα σου και να σε βαραίνει από το να εκφράσεις τη δυσαρέσκειά σου, είτε από φόβο είτε γιατί θέλεις να είσαι αγαπητός/ή από όλους και όλοι να έχουν έναν καλό λόγο να λένε για σένα. Δεν αντέχεις στην ιδέα ότι κάποιος θα σκεφτεί κάτι αρνητικό για σένα!

Μεγάλωσες σε ένα περιβάλλον όπου αποφεύγονταν συστηματικά οι συγκρούσεις και πάσης φύσεως…ταραχές ή όσες φορές κι αν προσπάθησες να πεις αυτά που νιώθεις συνάντησες θυμό ή αδιαφορία; Φοβάσαι πως αν εκφράσεις τη δυσαρέσκειά σου θα χάσεις την αγάπη και την αποδοχή των ανθρώπων γύρω σου ή απλά δεν θα τους ενδιαφέρει ή ο θυμός τους θα είναι τόσο έντονος που θα πάθεις κακό… Αποφεύγεις να εκτεθείς και στο πίσω μέρος του μυαλού σου υπάρχει η βεβαιότητα ότι πρέπει να πας με τα νερά του άλλου για να μείνει μαζί σου, ως φίλος/η ή ως σύντροφος ή να σε αφήνει στην ησυχία σου. Αυτό που φοβάσαι στην πραγματικότητα είναι μην απορριφθείς (ίσως και βίαια), μην εγκαταλειφθείς ή μείνεις μόνος/η…

Όταν όμως προσπαθείς να καλύψεις τα πραγματικά συναισθήματά σου το πρόβλημα δεν λύνεται ούτε εξαφανίζεται. Αντιθέτως μεγεθύνεται και διαιωνίζεται. Καταλήγεις να αναλαμβάνεις ευθύνες που δεν σου ανήκουν, να συμβιβάζεσαι με αρνητικές για σένα καταστάσεις και συμπεριφορές και να καταπιέζεσαι συναισθηματικά. Επιπλέον είσαι διαρκώς σε μια κατάσταση έντασης και άγχους, αφού πρέπει συνεχώς να καταπιέζεις αυτό που σκέφτεσαι και νιώθεις, που επιβαρύνει την ψυχική και σωματική σου υγεία.

Αποφεύγοντας τη σύγκρουση χάνεις την ευκαιρία να εκφράσεις τα συναισθήματα και τις προθέσεις σου, να έρθεις σε επαφή με κομμάτια του εαυτού σου, αλλά συγχρόνως να έρθεις σε επαφή με τους άλλους κι εκείνοι με σένα. Οι σχέσεις που δημιουργείς δεν είναι ουσιαστικές και συνήθως δύσκολα διατηρούνται. Στον επαγγελματικό τομέα συμβιβάζεσαι εύκολα και συχνά νιώθεις πιεσμένος/η.

Στο τέλος της ημέρας πρέπει να “κλείνεις ταμείο” με τους συνεργάτες και με τα αγαπημένα σου πρόσωπα, να διευθετείς δηλαδή οποιαδήποτε παρεξήγηση ή δυσαρέσκεια. Αν κάθε φορά που προκύπτει κάποιο πρόβλημα προσπαθήσεις να το συζητήσεις άμεσα δεν θα υπάρχει η μεγάλη σύγκρουση που φοβάσαι. Οι μεγάλες συγκρούσεις προκύπτουν από συσσωρευμένα αρνητικά συναισθήματα και συνήθως δεν καταλαβαίνει κανείς πιο είναι το πραγματικό πρόβλημα.

Όταν φοβάσαι να εκτεθείς το μόνο που καταφέρνεις είναι ακριβώς αυτό: να εκθέτεις τον εαυτό σου σε καταστάσεις και συναισθήματα που κάθε άλλο παρά καλό σου κάνουν, χάνοντας τον σεβασμό και το ενδιαφέρον του άλλου για σένα. Το να θέλεις να διατηρήσεις μια κατάσταση ηρεμίας ενώ υπάρχουν συσσωρευμένα άλυτα θέματα στην προσωπική ή επαγγελματική σου ζωή δεν είναι τίποτε άλλο από την αλλόκοτη ηρεμία που επικρατεί πριν την καταιγίδα. Η καταιγίδα όμως κάποια στιγμή είτε το θέλεις είτε όχι, θα ξεσπάσει. Αυτό που ξεχνάς είναι ότι μετά ακολουθεί πάντα το ουράνιο τόξο.

Τάσεις Φυγής: Μέρος 2ο

Στην περίπτωση του Eric (βλέπε προηγούμενο post: Τάσεις Φυγής: Μέρος 1) ήταν η παρεμβατική οικογένεια από την οποία ήθελε να ξεφύγει. Για κάποιον άλλο μπορεί να είναι μια αποτυχία στον αισθηματικό ή επαγγελματικό τομέα που να τον οδηγήσει στο να θέλει να φύγει μακριά ή να κλειστεί στον εαυτό του ή και τα δύο.

Το να κλείνεσαι στον εαυτό σου είναι κι αυτό όμως μια φυγή. Μια φυγή από την πραγματικότητα που σε βαραίνει. Κλείνομαι στον εαυτό μου σημαίνει δεν μπορώ – το πιο σωστό είναι “δεν θέλω” – να αντιμετωπίσω τις δυσκολίες που παρουσιάζονται στη ζωή μου, δεν θέλω να διαχειριστώ τα συναισθήματά μου – ούτε των άλλων – νιώθω πως δεν αντέχω τίποτα, όλους και όλα τα νιώθω πιεστικά. Είναι τρομερό να μην πηγαίνουν τα πράγματα όπως τα θέλεις έτσι; Υπάρχει όμως κάποιος κανόνας/νόμος που να λέει πως όλα στη ζωή θα εξελίσσονται όπως ακριβώς τα θέλεις; Δέχτηκες αυστηρή κριτική ως παιδί και τώρα κάνεις το ίδιο στον εαυτό σου. Δεν χρειάζεται να τιμωρείς τον εαυτό σου επειδή απέτυχες σε κάτι ή επειδή τα πράγματα δεν ήρθαν όπως τα είχες σχεδιάσει. Δεν μπορείς να ελέγχεις τα πάντα στη ζωή σου. Αυτό που μπορείς όμως να ελέγχεις είναι το κατά πόσο θα καταρρέεις ή όχι κάθε φορά που έρχεσαι αντιμέτωπος με μια δύσκολη κατάσταση. Σκέψου όμως πως μαζί με τον εαυτό σου τιμωρείς και τους ανθρώπους που σε αγαπούν. Είσαι σίγουρος/η πως θέλεις κάτι τέτοιο;

Όταν είσαι βέβαια σε μια κατάσταση, όπου δεν θέλεις να ασχοληθείς με τίποτα και με κανέναν, έχεις τους άλλους να σε φροντίζουν, να ασχολούνται μαζί σου και παίρνεις την επιβεβαίωση ότι σε αγαπούν (βλέπε παλαιότερο post “Θυματοποίηση”). Ωραίο είναι ως ένα βαθμό να μην έχεις την ευθύνη για τη ζωή σου…ξεκούραστο! Έτσι ήταν όταν ήμασταν παιδιά. Σκέψου όμως πόσα χάνεις και πόσα πρόκειται να χάσεις στο μέλλον, γιατί κάποια στιγμή οι άνθρωποι θα κουραστούν να “νταντεύουν” έναν/μια ενήλικα/η άντρα/γυναίκα.

Η απάντηση στην ερώτησή σου: “Και τι να κάνω;” είναι: Ζήτα βοήθεια! Ή μήπως είσαι πολύ περήφανος/η για να κάνεις κάτι τέτοιο; Όταν όλοι σε φροντίζουν κι εσύ δεν κάνεις τίποτα για τον εαυτό σου, που είναι τότε η υπερηφάνεια σου; Στο μόνο πράγμα που θα έπρεπε να ρίξεις την περηφάνια σου είναι στο να ζητήσεις βοήθεια από κάποιον/α που θα σε βοηθήσει να βγεις από τη μιζέρια σου.

Με το να απο-φεύγεις τα όποια προβλήματα έχεις, σε οδηγεί σε έναν δρόμο αρκετά μοναχικό. Και είναι μοναχικός γιατί σταδιακά αρχίζεις να απομακρύνεσαι, όχι μόνο από τα δικά σου συναισθήματα, αλλά και από τα αγαπημένα σου πρόσωπα.

Σταμάτα να προβάλεις στο περιβάλλον σου τις δικές ανασφάλειες και τους φόβους σου. Η αλλαγή ξεκινάει από τον εαυτό σου. Αν δεν συνειδητοποιήσεις και δεν προσπαθήσεις έστω και λίγο να αλλάξεις κάποια πράγματα στον εαυτό σου που σου προκαλούν δυσφορία, μην περιμένεις ότι ως δια μαγείας θα αλλάξει το περιβάλλον σου. Τότε και μόνο τότε θα βλέπεις τις ευκαιρίες που σου παρουσιάζονται, αλλά θα μπορείς και να τις αξιοποιείς. Όσο μένεις μέσα στους φόβους σου ακινητοποιείσαι, μουδιάζεις και αφήνεις τη ζωή να σε προσπερνάει.

Τάσεις Φυγής: Μέρος 1ο

Τον λένε “Eric”* (για λόγους εχεμύθειας δεν αποκαλύπτεται το πραγματικό του όνομα) και κατάγεται από μια χώρα της δυτικής Ευρώπης. Έφυγε από τη χώρα του ελπίζοντας να αφήσει όλα του τα προβλήματα πίσω. Ποια ήταν αυτά; Βασικότερο όλων: η συνεχής παρέμβαση της οικογένειάς του (κυρίως της μητέρας του) σε όλες τις αποφάσεις που αφορούν στη ζωή του. Στη χώρα του ζούσε μόνος του τα τελευταία χρόνια. Ήρθε στην Ελλάδα έχοντας ως στόχο να κάνει πράγματα μόνος του, να ανεξαρτητοποιηθεί. Κι αναρωτιέσαι: ήταν ανάγκη να κάνει τόσα χιλιόμετρα μακριά από το σπίτι του για να ανεξαρτητοποιηθεί;

Είναι 32 ετών, αλλά δύσκολα τον κάνεις πάνω από 20! Και η αλήθεια είναι πως συναισθηματικά είναι όντως 20 ετών! Έχοντας μια μαμά υπερδραστήρια, η οποία είχε γνώμη για τα πάντα, ήθελε να έχει τον έλεγχο, δεν αποδεχόταν τα λάθη της ούτε την αποτυχία – τη δική της και των παιδιών της – δεν είχε τον χώρο ως παιδί και ως έφηβος να πιστέψει στον εαυτό του, να ωριμάσει. Δεν του δόθηκε η ευκαιρία να δοκιμάσει πράγματα μόνος του, χωρίς την παρέμβασή της, να ζήσει τη ζωή που θέλει εκείνος. Ο φόβος μιας ενδεχόμενης αποτυχίας και η αίσθηση ότι “πνίγεται” ήταν τόσο μεγάλη, που δεν του αρκούσε να αλλάξει απλά πόλη, αλλά χώρα! Η μόνη λύση ένιωθε πως ήταν να φύγει όσο γίνεται πιο μακριά. Να κάνει την επανάστασή του έστω και καθυστερημένα στα 30 του.

Το πρόβλημα είναι ότι κι εδώ που ήρθε, ο φόβος της αποτυχίας υπάρχει ακόμα, η αίσθηση ότι πάντα πρέπει να ασχολείται με κάτι (όπως η υπερδραστήρια μαμά) για να μη νιώθει άχρηστος, υπάρχει ακόμα, όπως και η παρεμβατικότητα της μητέρας του – του ανακοινώνει συχνά ότι θα έρθει να τον επισκεφτεί, κι όταν εκείνος αρνείται κάθε φορά, τον φορτώνει με μια δόση ενοχών – υπάρχει ακόμα. Το θέμα είναι οτι ο ίδιος επιτρέπει, όχι μόνο τη μητέρα όπως αποδείχτηκε, αλλά όλους να παραβιάζουν τα όριά του, γιατί πολύ απλά δεν τα έχει ορίσει. Ακόμα και ο ίδιος πιέζει τον εαυτό του, ξεπερνάει τα όριά του, αγνοεί τις ανάγκες και τα “θέλω” του. Πέρασε το μεγαλύτερο κομμάτι της ζωής του ως “κτήμα” και συνέχεια της μητέρας του, και όχι ως αυθύπαρκτη προσωπικότητα με πίστη και αγάπη στον εαυτό του, με αυτοπεποίθηση και με αίσθηση ότι αξίζει όπως είναι, χωρίς να χρειάζεται να το αποδείξει.

Έχει αρχίσει να συνειδητοποιεί πως δεν χρειαζόταν να ταξιδέψει τόσα χιλιόμετρα να αποδείξει στην οικογένειά του ότι μπορεί να τα καταφέρει και μόνος του. Διάλεξε έναν ακραίο τρόπο για να τραβήξει την προσοχή τους. Έχει αρχίσει να νιώθει τη μοναξιά του δρόμου που επέλεξε να ακολουθήσει. Σιγά – σιγά μπαίνει στη διαδικασία να εκτιμάει περισσότερο τον εαυτό του και από εκεί θα αντλήσει και τη δύναμη να θέσει τα όριά του, να αντιμετωπίσει την οικογένειά του ως ενήλικας, να ωριμάσει…

Νομίζεις ότι φεύγοντας και αλλάζοντας περιβάλλον, θα λυθούν όλα σου τα προβλήματα. Στην αρχή θα είναι καλά τα πράγματα… Καινούρια δουλειά, καινούριες παραστάσεις και εμπειρίες. Σιγά – σιγά όμως τα “φαντάσματα” του παρελθόντος επανέρχονται. Και θα συνεχίσουν να είναι παρόντα μέχρι να ασχοληθείς σοβαρά μαζί τους. Και αυτό σημαίνει πως θα χρειαστεί να τα αντιμετωπίσεις…να παλέψεις!

Πολλοί άνθρωποι έχουν έναν συγκεκριμένο στόχο, έχουν όνειρα που για να τα πραγματοποιήσουν θα πρέπει αναγκαστικά να φύγουν από τον τόπο τους και να πάνε κάπου αλλού, όπου υπάρχουν οι κατάλληλες συνθήκες. Το να μην έχεις όμως ένα συγκεκριμένο όνειρο και να θέλεις να φύγεις για να απο-φύγεις τα ενδοψυχικά σου προβλήματά δεν είναι λύση. Θα σε ακολουθούν όπου κι αν πας, ακόμα και στην ωραιότερη χώρα, με την ωραιότερη και αποδοτικότερη δουλειά. Αυτή την αίσθηση του ανικανοποίητου θα  την κουβαλάς πάντα στις αποσκευές σου.

*Η δημοσιοποίηση στοιχείων της ιστορίας του “Eric” έγινε με ρητή συγκατάθεσή του.

Ο Αλυσοδεμένος Ελέφαντας

Έχεις αναρωτηθεί ποτέ για ποιο λόγο ένα δυνατό ζώο, τεραστίου όγκου και βάρους, όπως ο ελέφαντας, μπορεί και μένει δεμένος στο τσίρκο σε έναν πάσαλο συγκριτικά μικροσκοπικό; “…Ο ελέφαντας του τσίρκου δεν το σκάει γιατί τον έδεναν σ’ ένα παρόμοιο παλούκι από τότε που ήταν πολύ, πολύ μικρός. Έκλεισα τα μάτια και φαντάστηκα το νεογέννητο ανυπεράσπιστο ελέφαντα δεμένο στο παλούκι. Είμαι βέβαιος ότι τότε το ελεφαντάκι είχε σπρώξει, τραβήξει και ιδρώσει πασχίζοντας να λευτερωθεί. Μα παρ’όλες τις προσπάθειές του, δεν τα είχε καταφέρει, γιατί εκείνο το παλούκι ήταν πολύ γερό για τις δυνάμεις του. Φαντάστηκα ότι θα κοιμόταν εξαντλημένο και την επόμενη μέρα θα προσπαθούσε ξανά, και τη μεθεπόμενη το ίδιο…Ώσπου μια μέρα, μια φρικτή ημέρα για την ιστορία του, το ζώο θα παραδεχόταν την αδυναμία του και θα υποτασσόταν στη μοίρα του. Αυτός ο πανίσχυρος και θεόρατος ελέφαντάς που βλέπουμε στο τσίρκο δεν το σκάει γιατί νομίζει ότι δεν μπορεί, ο δυστυχής. Η ανάμνηση της αδυναμίας που ένιωσε λίγο μετά τη γέννησή του, είναι χαραγμένη στη μνήμη του. Και το χειρότερο είναι ότι ποτέ δεν αμφισβήτησε σοβαρά αυτή την ανάμνηση. Ποτέ μα ποτέ δεν ξαναπροσπάθησε να δοκιμάσει τις δυνάμεις του…” (από το βιβλίο του Χόρχε Μπουκάι (Jorge Bucay) “Να σου πω μια ιστορία”).

Το παιδί που κάποτε προσπάθησε για κάτι και δεν τα κατάφερε, ή του είπανε πως δεν τα κατάφερε, δεν είναι πια παιδί…Μη μένεις εγκλωβισμένος/η στην ανάμνηση αυτής της αίσθησης αποτυχίας. Προσπάθησε ξανά. Πείστηκες κι εσύ ότι είσαι ανίκανος/η, αδύναμος/η ή χαζός/ή. Ταυτίστηκες με μια εικόνα η οποία δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Γίνε εσύ ο “ιδανικός γονιός” για το μικρό παιδί που έχεις μέσα σου και έχει παραιτηθεί από κάθε προσπάθεια να “ελευθερωθεί”. Στήριξέ το!

Μήπως όμως δεν φοβάσαι μόνο το να μην είσαι ικανός/η ή αρκετός/ή; Μήπως το να είσαι δυνατός/ή περισσότερο από όσο πιστεύεις ή θέλεις να πιστεύεις, προκαλεί εξίσου μεγάλο φόβο; Γιατί αν είσαι δυνατός/ή θα πρέπει να αναλάβεις την ευθύνη του εαυτού σου, των επιλογών σου, των λαθών σου, της ζωής σου. Αν περνάς απαρατήρητος/η ή είσαι αδύναμος έχεις την ψευδαίσθηση ότι δεν φέρεις καμία ευθύνη για οτιδήποτε συμβαίνει μέσα σου και γύρω σου.. Όταν είσαι δυνατός/ή δεν είσαι παθητικός/ή, θύμα ή μίζερος/η. Μαθαίνεις από τα λάθη σου, θέλεις να εξελίσσεσαι και προσπαθείς γι’ αυτό αντί να σαμποτάρεις τον εαυτό σου. Μη φοβάσαι τη δύναμή σου. Μη φοβάσαι πως οι άλλοι θα φοβηθούν ή θα σκεφτούν αρνητικά για σένα ή θα πάψουν να σε αγαπούν. Το αντίθετο μάλιστα: θα σε υπολογίζουν ως ίσο/η και θα σέβονται περισσότερο αυτά που νιώθεις και αυτά που έχεις να πεις.

Έχεις συνηθίσει πλέον τον πάσαλο και την αλυσίδα με την οποία είσαι δεμένος/η. Έχετε γίνει ένα. Δοκίμασε ξανά πράγματα με τα οποία είχες απογοητευτεί στο παρελθόν. Η νοητική και συναισθηματική σου κατάσταση είναι διαφορετική απ’ όταν ήσουν παιδί. Συνεχώς εξελίσσεται. Αλλιώς, θα συνεχίζεις να είσαι δεμένος/η στον πάσαλο και κάθε φορά απλώς…θα αλλάζεις τσίρκο.

Ναρκισσισμός: Αγάπη προς τον εαυτό...ή μήπως όχι;

Φοβάσαι πως αν πεις ότι αγαπάς τον εαυτό σου θα σε χαρακτηρίσουν ψώνιο ή νάρκισσο; Ότι αν φροντίσεις και για τις δικές σου ανάγκες και όχι μόνο των άλλων θα θεωρηθείς άκαρδος/η. Είναι ο ναρκισσισμός όντως υπερβολική αγάπη προς τον εαυτό;

Ο ναρκισσιστικός χαρακτήρας δεν αγαπάει τον εαυτό του αλλά την εικόνα του. Τον εαυτό του τον απορρίπτει μαζί με όλα τα αρνητικά βιώματα, αισθήσεις και συναισθήματα κυρίως αυτά της λύπης και του φόβου της ταπείνωσης και της κατωτερότητας. Αυτά αντικαθίστανται από την εικόνα της εξουσίας, της ανεξαρτησίας και της δύναμης. Η άρνηση ή η απουσία συναισθημάτων αποτελεί και τη βασική διαταραχή ναρκισσιστικού χαρακτήρα Απωθεί κάθε συναίσθημα που αντιτίθεται στην εικόνα και εκλογικεύει οποιοδήποτε συναίσθημα ή πράξη. Εστιάζει στην εξωτερική πραγματικότητα αποκλείοντας τον εσωτερικό κόσμο των συναισθημάτων. Επιδιώκει να βελτιώσει την εικόνα του, συχνά σε βάρος του εαυτού του, ο οποίος εξαντλείται και μειώνεται, αφού όλη η ενέργεια επενδύεται στη διατήρηση της εικόνας. Το φυσιολογικό ενδιαφέρον για την εμφάνισή μας βασίζεται στην αίσθηση του εαυτού, κι όχι στην εκτόπιση της ταυτότητας του εαυτού από την εικόνα.

Λειτουργεί περισσότερο εγκεφαλικά, με αποτέλεσμα να μην έχει πραγματική επαφή με το σώμα του, το οποίο λειτουργεί ως μηχανή του μυαλού. Επιπλέον από το σώμα του λείπει “ζωή”, βασική προϋπόθεση για να βιώσει κάποιος τον εαυτό του. Απορρίπτει έτσι μεγάλο κομμάτι του πραγματικού εαυτού. Αρνούμενος/η τα δικά σου συναισθήματα και αισθήσεις, αρνείσαι και αυτά των άλλων. Όταν κάποιος ταυτίζεται με μια εικόνα, βλέπει και τον άλλον ως μια εικόνα, κι όχι αυτό που πραγματικά είναι.

Όταν δεν έχεις επαφή με τα συναισθήματά σου, δεν έχεις συναίσθηση και της συμπεριφοράς σου. Δεν είναι όπως με το κόμπλεξ ανωτερότητας, που υπάρχει η αίσθηση μειονεξίας και είναι σε ένα βαθμό συνειδητή. Ο ναρκισσιστικός χαρακτήρας έχει ταυτιστεί με την εικόνα που προβάλει, π.χ. ότι έχει ευγενή καταγωγή, και δεν νιώθει πως παραποιεί ή αρνείται την πραγματικότητα, αφού η εικόνα έχει γίνει η πραγματικότητά του.

Τα παιδιά επηρεάζονται πολύ από το πόσο σέβεται ο ένας γονιός τον άλλο και κυρίως από το πόσο σέβεται ο κάθε γονιός τον εαυτό του και επιτρέπει στον εαυτό του να νιώσει το κάθε συναίσθημα, ακόμα και το αρνητικό. Οικογένειες που όλα καλύπτονται πίσω από ένα χαμόγελο, πίσω από ένα “ευτυχισμένο προσωπείο”, ακόμα και μέσα στο σπίτι, το μόνο που μαθαίνουν σε ένα παιδί είναι πως πρέπει κι εκείνο να αποκοπεί από τα συναισθήματά του, για να μπορέσει να ανταπεξέλθει στην καθημερινότητά του. Επιπλέον δεν είναι απαραίτητο ένας γονιός να είναι επικριτικός ή απορριπτικός σε σχέση με τις ανάγκες και τα συναισθήματα του παιδιού, αλλά και το αντίθετο: να το τοποθετήσει σε μια θέση “ανώτερη” από τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Να είναι δηλαδή αυτός/ή που προτιμά ο γονιός, ο/η μοναδικός/ή που μπορεί να εκπληρώσει τις ανεκπλήρωτες επιθυμίες του (από τους δικούς του γονείς ή από το συναισθηματικό κενό που αφήνει ο/η σύζυγος). Έτσι δημιουργείται η ψευδαίσθηση της εξουσίας των ναρκισσιστικών διαταραχών και η “μεγαλοπρεπής” εικόνα.

Αγαπώ τον εαυτό μου δεν σημαίνει φροντίζω την εμφάνισή μου, την εικόνα μου και μόνο. Ούτε σημαίνει εκλογικεύω, μένω στη θεωρία και φιλοσοφώ μόνο τη ζωή (τι είναι αγάπη, γιατί αγαπώ τον/την σύντροφό μου, τι είναι η ζωή, τι είναι ο άνθρωπος κλπ.). Σημαίνει περνάω στην πράξη. Αν αναλώνεσαι μόνο στη νοητική επεξεργασία των πραγμάτων και στο φιλοσοφείν, παραλείπεις το πιο σημαντικό: να ζεις…

Αγαπώ τον εαυτό μου σημαίνει αναγνωρίζω την αξία μου, υπερασπίζομαι τον εαυτό μου όταν κάποιος με προσβάλει. Έχω επαφή με τα συναισθήματά μου, με το σώμα μου, με τις σκέψεις μου, αναγνωρίζω τις ανάγκες μου, αλλά φροντίζω εγώ πρώτος/η για την κάλυψή τους και μετά τα υπόλοιπα πρόσωπα της ζωής μου. Έχω ανθρώπους γύρω μου που με κάνουν χαρούμενο/η. Αναγνωρίζω τα λάθη μου και τις ελλείψεις μου χωρίς όμως να αυτομαστιγώνομαι γι’ αυτές, αναγνωρίζω όμως και τα ταλέντα μου και το κυριότερο: τα αξιοποιώ!